In hotels komen brandwerende schachten veel voor. Denk aan installatieschachten voor ventilatie, kabels, leidingen, afvoer en soms ook liftschachten of technische kokers. Juist in hotels is dit extra belangrijk, omdat er veel gasten slapen, vluchten in het donker en vaak niet bekend zijn in het gebouw. In dit artikel leest u waar een brandwerende schacht aan moet voldoen, wat vaak misgaat bij oudere hotels, wat wel en niet mag met brandwerende deuren en luiken, en waar u op moet letten bij leidingen, doorvoeringen en brandkleppen. Ook leggen we uit waarom eisen zoals 30 en 60 minuten zo vaak terugkomen.
Wat is een brandwerende schacht en waarom is het kritisch in hotels
Een schacht is in de praktijk een verticale of horizontale koker waar installaties doorheen lopen. In een hotel verbindt zo’n schacht meestal meerdere verdiepingen. Dat maakt een schacht een mogelijke route voor rook en vuur. Als de schacht niet goed is afgedicht of niet brandwerend is opgebouwd, kan rook zich extreem snel verspreiden naar gangen en kamers. Dat is precies wat u wilt voorkomen, omdat rook bij brand vaak het grootste gevaar vormt.
Een brandwerende schacht moet daarom bijdragen aan twee doelen
• brand en rook zo lang mogelijk beperken tot één zone
• veilige vluchtwegen en trappenhuizen zo lang mogelijk bruikbaar houden
Brandwerendheid in minuten: 30, 60 en soms hoger
In hotels ziet u in de praktijk vaak eisen van 30 of 60 minuten. Welke eis nodig is, hangt af van de gebouwfunctie, hoogte, compartimentering en de scheiding tussen ruimtes. Bij veel hotels is 60 minuten een veelvoorkomende eis voor bepaalde scheidingen en schachten, zeker wanneer een schacht grenst aan vluchtwegen of meerdere brandcompartimenten doorkruist.
Belangrijk om te weten
• 30 minuten komt vaak voor bij minder kritieke scheidingen of specifieke situaties
• 60 minuten is in hotels zeer gangbaar vanwege het slaaprisico en de benodigde vluchtijd
• hogere eisen kunnen voorkomen bij grotere complexen, hoogbouw of specifieke risico’s
Het gaat niet alleen om het “materiaal” maar om het complete systeem: wand, vloer, doorvoeringen, luiken en deuren moeten samen die eis halen.
Wat gaat vaak mis bij oudere hotels
Oudere hotels zijn prachtig, maar brandveiligheid is daar vaak een uitdaging. Veel voorkomende problemen bij schachten zijn
• open doorvoeringen door jaren aan aanpassingen, kabels, data, airco en elektra
• oude luiken of inspectiedeurtjes zonder certificering
• deuren die niet zelfsluitend zijn of die niet goed sluiten
• schachten die ooit brandwerend waren, maar door renovaties zijn doorbroken
• combinaties van leidingen die niet passen bij de originele brandwerende oplossing
Juist daarom is een inspectie van de schacht zo waardevol. In veel gevallen is het niet één groot probleem, maar zijn het veel kleine zwakke plekken die samen een groot risico vormen.
Brandwerende deuren en schachtdeuren: wat mag wel en niet
Bij hotels komen schachtdeuren vaak voor in gangen, technische ruimtes of back of house zones. Hier is discipline belangrijk, want een deur die open staat of niet goed sluit maakt de hele brandscheiding waardeloos.
Wat wel mag en verstandig is
- een brandwerende deur die zelfsluitend is en goed sluit in het kozijn
- gecertificeerde deurset met passende kierdichting waar nodig
- deurdranger of vrijloopdranger met correcte aansturing
- duidelijke markering en beheer, zodat iedereen begrijpt dat de deur functioneel onderdeel is van brandveiligheid
Wat niet mag of sterk afgeraden is
- een brandwerende deur vastzetten met wiggen of magneten zonder correcte voorziening
- scharnieren, sluitplaten of deurdrangers vervangen zonder te checken of dit de classificatie aantast
- gaten boren of kabels door het deurblad of kozijn voeren
- roosters plaatsen die niet passen binnen het gecertificeerde systeem
- de deur aanpassen omdat hij “handiger” moet zijn, zonder brandveilig ontwerp
In hotels zien we vaak dat deuren uit gebruiksgemak worden opengezet. Dat lijkt klein, maar het vergroot risico enorm. Zeker in vluchtwegen en gangen moet dit strak geregeld zijn.
Brandwerende luiken en inspectieluiken: standaard past vaak niet
Schachten moeten bereikbaar blijven voor inspectie en onderhoud. Daarom zijn luiken en inspectieopeningen normaal. Het probleem is dat standaard luiken in de praktijk vaak niet passen bij
- de juiste brandwerendheidseis
- de afmetingen en positie in de schacht
- de opbouw van de bestaande wand of schacht
Daarom wordt er bij hotels regelmatig gewerkt met maatwerk of custom luiken, zodat de toegang behouden blijft zonder de brandscheiding te verzwakken. Belangrijk is dat het luik als onderdeel van een getest of aantoonbaar systeem wordt toegepast en correct wordt gemonteerd.
Welke leidingen en kabels komen in hotelschachten voor
Hotels hebben vaak een mix van installaties in één schacht. Dat maakt het complexer dan alleen “een paar kabels”. Veel voorkomende types
• elektrakabels, data en communicatie
• sprinkler of blusleidingen, waterleidingen en standleidingen
• ventilatiekanalen en afzuiging
• afvoerleidingen, soms kunststof
• koelleidingen of airco leidingen
• gasleidingen of warmwater systemen afhankelijk van het gebouw
Elke categorie vraagt andere afdichtingen. Kunststof leidingen kunnen smelten en moeten vaak met manchetten of specifieke oplossingen worden beschermd. Ventilatiekanalen vragen vaak een andere aanpak, zeker wanneer ze door brandscheidingen gaan.
Wanneer zijn brandkleppen nodig in schachten
Brandkleppen worden toegepast om te voorkomen dat brand en rook zich via ventilatiekanalen verspreiden. In hotels is dit extra belangrijk omdat ventilatiesystemen vaak meerdere kamers en verdiepingen bedienen.
Brandkleppen zijn vaak nodig wanneer
• ventilatiekanalen door een brandscheiding of compartiment lopen
• een schacht meerdere brandcompartimenten verbindt via een kanaalroute
• er sprake is van centrale ventilatie waarbij rook zich kan verplaatsen naar andere zones
Belangrijk is dat brandkleppen correct zijn gekozen, geplaatst en bereikbaar blijven voor onderhoud. Ook de doorvoering rondom de klep en het kanaal moet brandwerend worden afgewerkt.
Normen en waar u op moet letten
Voor schachten, doorvoeringen en classificaties komen in de praktijk vaak deze normlijnen terug
• NEN EN 13501 voor classificatie van brandwerendheid
• NEN EN 1366 voor testen van doorvoeringen en ventilatiecomponenten
• NEN 6069 wordt in projecten vaak gebruikt als referentie voor brandwerendheid van bouwdelen
• NEN 2535 en NEN 2654 zijn relevant wanneer brandmeldinstallaties en beheer een rol spelen
Het belangrijkste is niet alleen welke norm bestaat, maar dat de gekozen oplossing aantoonbaar past bij de eis en de situatie. De praktijk in hotels is dat u te maken krijgt met combinaties, renovaties en beperkte ruimte. Dan zijn details en montagekwaliteit allesbepalend.
Checklist voor hotelbeheerders en VvE’s bij schachtinspectie
Dit zijn praktische punten die u direct kunt controleren of laten meenemen
- staan er schachtdeuren open of sluiten ze slecht
- zijn er zichtbare gaten of openingen rond kabels en leidingen
- zijn er oude inspectieluiken zonder duidelijke brandwerendheid
- zijn er nieuwe installaties toegevoegd zonder afdichting
- is er ventilatie door de schacht en lopen kanalen door brandscheidingen
- zijn brandkleppen aanwezig waar dat logisch is en zijn ze bereikbaar
- is er documentatie of logboek van brandwerende doorvoeringen
Oplossingen die vaak nodig zijn bij hotels
Bij hotels komen deze oplossingen veel voor
- brandwerende afdichtingen voor kabels en leidingen per juiste systeem
- herstel van doorvoeringen in schachten na renovatie
- verbetering van brandwerende schachtdeuren en sluiting
- maatwerk inspectieluiken die passen bij 30 of 60 minuten eis
- rookwerende afdichtingen in vluchtwegen en gangen
- oplossingen rondom ventilatie en brandkleppen waar nodig
Een brandwerende schacht in een hotel is geen detail, maar een kernonderdeel van de totale brandveiligheid.
Schachten verbinden verdiepingen en kunnen rook en vuur razendsnel verspreiden als er openingen, verkeerde luiken of slecht sluitende deuren zijn. Door te letten op 30 en 60 minuten eisen, correcte schachtdeuren, maatwerk luiken, juiste afdichtingen en de aanwezigheid van brandkleppen, voorkomt u veel risico’s en oplopende herstelkosten bij inspecties.
Wilt u een schacht in uw hotel laten controleren/herstellen of wilt u weten welke maatregelen nodig zijn om aan de eisen te voldoen Neem contact op met Top Stoppers Brandpreventie voor inspectie en uitvoering van brandwerende afdichtingen, brandwerende staalconstructies en brandwerend coaten, afgestemd op de situatie in uw gebouw.